ABD seçimi için senaryolar

Ayça Karaca 07 Eylül 2020, 09:51

 

ABD’de seçim yarışına sekiz hafta kala Cumhuriyetçi Parti’nin adayı Başkan Donald Trump ile Demokrat Parti’nin adayı Joe Biden arasındaki seçim yarışı giderek hız kazanıyor. Ülkede Haziran ve Temmuz aylarında tepe noktasına ulaşan Kovid-19 salgınında düşme kaydedilmesi ve yeni vaka sayılarının son haftalarda stabilize olmasının adayların oy oranını da etkilediği gözleniyor. Başlangıçta Biden’ı oldukça önde gösteren anketlerde iki aday arasındaki fark giderek kapanmaya başladı. Bu durumda,  salgında hastaneye yatanlar ile kayıp sayılarının kademeli olarak düşüş trendine girmesi ve sağlık sisteminin felç olması halinde yeni geniş çaplı karantinaların uygulanma gerekliliğinin azalmasının etkili olduğu gözleniyor.

Bu kapsamda,  Avrupa Parlamentosu (EP) Ekonomik ve Bilimsel Politikalar Genel Müdürlüğü ekonomistleri tarafından hazırlanan 4 Eylül tarihli gizli raporda da seçime ilişkin son durum analiz ediliyor.  Raporda seçime iki ay kala Başkan Trump ile Biden arasındaki oy farkının giderek azaldığı belirtiliyor. Önemli seçim sitelerinden electionbettingsodds.com  Biden’ın kazanma olasılığını beş hafta önce %59,2, on gün önce %55,3 olarak öngörürken şimdi %51’e indirdi. Başkan Trump’ın yeniden kazanması olasılığı ise beş hafta önce %37,3, on gün önce %39,3 iken şimdi %46,2’ye yükseldi.  Başka bir seçim anket sitesi Realclearpolitics ise dört hafta önce Biden’ı 9 puan önde gösterirken son kamuoyu yoklamalarında aradaki farkın 6,2 puana kadar indiğini açıkladı. (%49,6 Biden& %43,4 Trump)

Bu doğrultuda EP ekonomistleri  Demokratların büyük olasılıkla Temsilciler Meclisi’nde çoğunluğu ellerinde tutmaya devam edeceklerini öngörüyor.  Senato’da kontrolü sağlama olasılıkları ise electionbettingodds.com seçim sitesinde  üç hafta önce %60 iken on gün önce %57,3’e ve şimdi ise %50,9’a gerilemiş görünüyor.

Seçim sonucu senaryoları

Raporda ABD seçim sonuçlarına ilişkin gerçekleşme olasılığı en güçlü  üç senaryo ele alınıyor:

Senaryo 1 ve 2: Biden Senato’da Demokrat Parti çoğunluğunu kazanarak/ kazanmadan Başkan olur.

Senaryo 3: Başkan Trump Beyaz Saray’da kalmaya devam ederken Kongre’de güç bölünmesi yaşanır.(Temsilciler Meclisi’nde Demokratlar çoğunluğu kazanır)  

İlk iki senaryonun gerçekleşmesi halinde Biden’ın Başkan Trump’ın kaldırdığı kıstlayıcı düzenlemeleri (deregülasyon) yeniden yürürlüğe koyması ve daha fazla regülasyona (düzenleme) gidilmesi bekleniyor. Bu kısıtlamaların ABD’de bazı sektörleri olumsuz etkileyebileceği vurgulanıyor. Ancak Biden’ın AB ve Çin ile süren ticaret savaşlarında daha ılımlı politikalar izlemesi de EP ekonomistleri tarafından öngörülüyor.

Ayrıca Demokratların Senato’da da çoğunluğu ele geçirip Kongre’nin her iki kanadında da üstünlüğü sağlamaları halinde (Senaryo 1) Biden’ın Başkan Trump’ın getirdiği vergi indirimlerini yürürlükten kaldırabieceği de raporda dile getiriliyor. Bu senaryonun gerçekleşmesi durumunda Biden’ın yeni vergi artışlarına gitmesi ve genişleyici bir harcama politikası izlemesi de bekleniyor. Gözlemciler vergilerde artışa gidilmesi ve yeni vergiler getirilmesinin mevcut küresel kriz ortamında piyasalar ve ABD ekonomisi için olumsuz etkiler doğurabileceğini vurguluyor.  

Raporda Başkan Trump’ın bölünmüş bir Kongre ile birlikte yeniden seçilmesi halinde  (Senaryo 3)  mevcut durumda çok fazla bir değişikliğe gidilmesi öngörülmüyor. Ancak AB tarafı Trump’ın yeniden seçilme baskısı ortadan kalktığı için özellikle ABD-AB ticaret savaşında daha fazla baskı uygulaması olasılığından  endişe ediyor. ABD-AB arasındaki ticari ilişkilerin kötüleşmesinin her iki tarafa ve özellikle Amerikalı çalışanlar ve tüketicilere zarar verebileceği kaygısı da dile getiriliyor.

Bu yazı yazarın kişisel görüşlerini yansıtmakta olup çalıştığı kurum yazıda yer alan görüş ve düşüncelerden sorumlu değildir.

Yorumlar

Diğer Yazıları